“Hỏi ‘tan ca rồi làm gì?’, dân văn phòng trả lời ‘tôi đi khám tâm thần’”

Trong vài năm trở lại đây, số lượng nhân viên văn phòng tìm đến khoa tâm thần ngày càng tăng. Anh Jeong (36 tuổi), công chức tại một quận ở Seoul, từng bị mất ngủ và hoảng loạn sau hàng loạt cuộc tiếp dân đầy áp lực, nên giờ đây anh đi khám tâm thần mỗi tuần một lần như một “thói quen giữ gìn tinh thần”. Chị Kim (40 tuổi), nhân viên marketing ở Incheon, cũng phải điều trị rối loạn lo âu khi tim đập rộn ràng, căng thẳng suy nghĩ công việc suốt ngày.

Một nghiên cứu tại Bệnh viện Kangbuk Samsung cho thấy trong hơn 12.500 người lao động, “căng thẳng công việc” là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến trầm cảm. Dữ liệu của Bảo hiểm Y tế Quốc gia cho biết từ 2019 đến 2021, lượt khám các rối loạn tâm thần ở nhóm 20–30 tuổi tăng hơn 30%. Đặc biệt, công chức và giáo viên – những nghề phải giao tiếp nhiều, chịu “hành xử cảm xúc” từ dân – có tỷ lệ đến viện cao nhất.

Theo khảo sát 1.000 người lớn của PMI, 41,5% chọn “đồng nghiệp hoặc sếp” là nguồn gây stress lớn nhất, do giao tiếp kém, xung đột kéo dài, kỳ vọng quá mức hay cạnh tranh nội bộ. Khoảng 80% ca căng thẳng đến từ mối quan hệ cá nhân; 20% còn lại là khối lượng công việc, thay đổi đột ngột hay bị loại khỏi dự án, đặc biệt ảnh hưởng đến nhóm 30–40 tuổi.

Chuyên gia khuyến nghị: nếu cảm giác buồn bã, mất hứng thú kéo dài trên 2 tuần, hoặc xuất hiện thay đổi giấc ngủ, cân nặng, suy nghĩ tiêu cực, cần tìm đến hỗ trợ chuyên môn. Trong trường hợp chưa mất hoàn toàn năng lực làm việc, bệnh nhân có thể vừa điều trị vừa đi làm; ngược lại nếu công việc đã “tê liệt” cuộc sống, hãy cân nhắc nghỉ ốm hoặc tạm thời rời vị trí.

Song song với thuốc chống trầm cảm, liệu pháp tâm lý giúp “đối thoại” với cảm xúc, chuyển hướng suy nghĩ. Mỗi người cũng cần tự tìm “phương thuốc” riêng: chờ 10 phút khi bực tức, tắm nắng, thiền, đi bộ, thừa nhận năng lực bản thân, ngừng so sánh, hát thật to, khóc một mình hay tập thể dục 30 phút mỗi ngày.

Cuối cùng, đừng quên chia sẻ với gia đình, bạn bè, đồng nghiệp để giảm cô lập. Một số công ty đã thiết lập chương trình tư vấn nội bộ và lớp thiền cho nhân viên, nhưng để hiệu quả cần kéo dài ít nhất 20 buổi hỗ trợ tâm lý thay vì chỉ vài buổi ngắn hạn. Chỉ khi ấy, sức khỏe tinh thần của dân văn phòng mới được bảo vệ thực sự.